Çay Tarımına Yönelik Yeni Üretim Modeli Tanıtıldı
09.06.2026
Migros, yerel üretimi ve sürdürülebilir tarımı odağına alan stratejisi doğrultusunda, Rize Valiliği koordinasyonunda; Rize Belediyesi, Rize Ticaret Borsası, Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü (ÇAYKUR), GürAta ve Zzef iş birliğiyle başlatılan proje kapsamında, Karadeniz’in bereketli topraklarında yetişen çayın kalitesini artırmak, üretimin sürekliliğini sağlamak ve toprağın verimini korumak amacıyla yürüttüğü çalışmanın tanıtımı yapıldı.
Çay tarımında iyi tarım modeli ve yenileyici uygulamalar hedef alınarak; üretimden toprak sağlığına, eğitim ve teknik rehberlikten lojistik ve pazara erişime kadar uzanan bütüncül bir değer zinciri oluşturuluyor. Bu modelle çay tarımı, yalnızca bugünün ihtiyaçlarına göre değil, gelecek yılların üretim kapasitesini güvence altına alacak şekilde planlanırken; üreticinin güçlendirilmesi, yerli çayın kalite standartlarının yükseltilmesi ve bölgesel kalkınmaya katkı sağlanması hedefleniyor.
Migros, yerel üretimi ve sürdürülebilir tarımı destekleme yaklaşımını, Türkiye çay üretiminin kalbi Rize’de hayata geçirdiği yeni bir iş birliğiyle güçlendiriyor. Türkiye, dünya çay üretiminde ön sıralarda yer alırken, üretimin büyük bölümü Rize’de gerçekleştiriliyor.
Bu büyüklük, çayı yalnızca bir tarım ürünü olmaktan çıkarıp; arz güvenliği, kırsal kalkınma, kalite standartları ve sürdürülebilirlik başlıklarıyla birlikte ele alınması gereken stratejik bir değer hâline getiriyor. Bu kapsamda Migros; Rize Valiliği koordinasyonunda, Rize Belediyesi, Rize Ticaret Borsası, Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü, GürAta ve Zzef iş birliğinde, Rize’de çay tarımında kaliteyi yükseltecek, toprağın verimini koruyarak üretimin sürekliliğini sağlayacak kapsamlı bir üretim modelini hayata geçirdi.
Bu iş birliği kapsamında Rize’de düzenlenen tanıtım programına; Rize Valisi İhsan Selim Baydaş, Rize Belediye Başkanı Rahmi Metin, Migros Grubu Pazarlama İcra Kurulu Üyesi Ekmel Baydur, Rize Ticaret Borsası Başkanı Mehmet Erdoğan ile GürAta ve Zzef Yönetim Kurulu Üyesi Erkan Gürkan, Çaykur Genel Müdür Yusuf Ziya Alim ve basın mensupları katıldı.
Rize’de Çay Tarımında Üretimden Toprağa Uzanan Bütüncül Model
Proje kapsamında Rize’de ilk etapta üç ana pilot bölgede (sahil, orta ve yüksek kesimlerde) çay tarımı gerçekleştiriliyor. Çalışmada, İyi Tarım Uygulamaları ve rejeneratif tarım teknikleri esas alınırken, toprağın uzun vadeli veriminin korunması amaçlanıyor.
Böylece üretim, yalnızca bugünün ihtiyaçlarına göre değil, gelecek yılların üretim kapasitesini güvence altına alacak şekilde planlanıyor. Bu modelle Rize’de yaş çay tarımında; üretim planlamasından toprak sağlığına, eğitim ve teknik rehberlikten lojistik ve pazara erişime kadar uzanan bütüncül bir değer zinciri oluşturuluyor. Proje ile toprağın doğal yapısı korunurken, üretimin sürdürülebilir hâle gelmesi hedefleniyor.
Alım Güvencesiyle Desteklenen Üretim, Migros Mağazalarında Tüketiciyle Buluşuyor
Modelin önemli ayaklarından birini de üreticiye sağlanan alım güvencesi ve pazara erişim oluşturuyor. Bu stratejik adımın, Rize’de yerel kalkınmaya ve bölgenin ekonomik gelişimine doğrudan katkı sağlaması hedefleniyor.
Migros’un alım garantisi sayesinde üreticiler ekonomik öngörülebilirlik kazanırken, yüksek kaliteli ürünlerini daha geniş pazarlara ulaştırma imkânı da elde ediyor. Migros, coğrafi işaretli bu üretimden elde edilen ürünleri Türkiye’nin dört bir yanında satışa sunan ilk perakendeci olurken, ürünleri mağazalarında Migros Ekstra markasıyla tüketicilerle buluşturuyor.
Programda konuşan Vali Baydaş, “Yaklaşık bir buçuk yıl önce bu konuda bir protokol imzalayarak önemli bir adım attık ve “Bu işin içindeyiz, bu sorumluluğu üstleniyoruz” dedik. Amacımız, Rize’nin geçmiş yüzyılına damga vurmuş en önemli değeri olan çayımızı ikinci yüzyılına taşırken ona yeni bir bakış açısı kazandırmak, farklı yöntemlerle yeniden değerlendirmek ve katma değerini artırmaktı.Çayın ilk yıllarındaki gelişim sürecine baktığımızda, merhum Zihni Derin’in büyük emekleriyle karşılaşıyoruz. Kendisine bir kez daha rahmetle ve minnetle değinmek isterim. Eğer Zihni Derin bu konuda kararlılık göstermemiş, emek vermemiş ve öncülük etmemiş olsaydı, bugün çaydan bu ölçüde söz ediyor olmayabilirdik.
Aynı şekilde, çay tarımının başlangıç dönemlerinde büyük fedakârlıklarla çalışan anneannelerimizin ve babaannelerimizin emeği de unutulmamalıdır. Onların gayreti olmasaydı çay bugün Rize’nin en önemli değerlerinden biri haline gelemezdi.
İşte bu anlayışla, çaya bir kez daha kadın eli değsin istedik . Kadın kooperatiflerimizin öncülüğünde çayı el yapımı, özgün ve yenilikçi ürünlere dönüştürmeyi hedefledik. Çayın alternatifi yine çayın kendisidir. Burada kastettiğimiz, çayın yerine başka bir ürün koymak değil; yine çayın kendisini farklı dokunuşlarla zenginleştirerek, çeşitlendirerek ve katma değerini artırarak yeni ürünler ortaya çıkarmaktır.
Bu düşünceyle başladığımız çalışmanın, uzun ve titiz bir sürecin ardından bugün somut sonuçlar verdiğini görmekten büyük memnuniyet duyuyoruz. Migros’un yaygın satış ağı ve kurumsal gücü ile Rize’deki çay üretim ekosistemini bir araya getirerek yeni bir yol açmaya çalışıyoruz.
Hedefimiz, bu farklılığı ekonomik bir değere dönüştürmek ve raflarda geleneksel çay ürünlerinin yanında, kadınlarımızın emeğiyle üretilmiş, markalaşmış ve katma değer kazanmış özel çay ürünlerine de yer açmaktır.
Temel amacımız; çayın değerini artırmak, kadın emeğini görünür kılmak ve Rize çayı için yeni bir başarı hikâyesinin kapısını aralamaktır” dedi.
Migros Grubu Pazarlama İcra Kurulu Üyesi Ekmel Baydur, “Bugün burada yalnızca ticari bir iş birliğini duyurmak için değil; coğrafi işaretli ürünlerimizin, milli değerlerimizin, yerel üretimin, iyi tarım uygulamalarının desteklenmesinin ve sürdürülebilirliğinin sahadaki somut karşılığını paylaşmak için bir aradayız.
Migros olarak kısa vadeli alım modelleri yerine, üreticinin yanında duran; planlı, şeffaf, sürdürülebilir ve uzun vadeli iş birlikleri kurmayı tercih ediyoruz. Bugün sizlerle paylaşacağımız Rize’deki çalışmalarımız da bu yaklaşımın önemli örneklerinden biridir.
Rize çayı, sahip olduğu bilgi birikimi, üretim kültürü, emek, iklim ve coğrafi avantajlarıyla ülkemizin en kıymetli milli değerlerinden biridir. Bu değeri daha da ileri taşımak amacıyla; iyi tarım ve onarıcı tarım uygulamalarını teşvik ederek toprak sağlığını ve verimliliğini artırmayı, kalite standartlarını geliştirmeyi, tedarik süreçlerini iyileştirmeyi ve üreticilerimizin emeklerinin karşılığını daha güçlü şekilde alabilmesini hedefledik.
Bu süreçte ilgili kurumlarımızla birlikte hareket ederek üretimden pazarlamaya kadar her aşamayı değerlendirdik, “Daha iyisini nasıl yapabiliriz?” sorusuna birlikte cevap aradık. Üreticilerimizin yanında yer alan bir iş ortağı olarak sahada birebir çalışmalar yürüttük, eğitim programları düzenledik ve sürdürülebilir üretim anlayışını destekleyen uygulamaları hayata geçirdik.
Elbette hedefimiz yalnızca Rize çayını raflarda daha görünür kılmak değil. Coğrafi işaretli Rize çayı zaten ülkemizin en önemli değerlerinden ve en çok sevilen içeceklerinden biridir. Bizim amacımız, üretimden tüketime uzanan tüm süreci daha güçlü, daha verimli ve daha sürdürülebilir hale getirmektir.
Bugün Rize’de hayata geçirilen bu projenin, yerel üretimin desteklenmesi açısından örnek teşkil eden önemli bir model olduğuna inanıyoruz. Katkı sunan tüm kurumlarımıza ve paydaşlarımıza teşekkür ediyoruz. Çünkü inanıyoruz ki bir markanın ve bir ürünün gerçek gücü yalnızca üretim kapasitesinde değil, ortaya koyduğu ortak değerde saklıdır. Ülke olarak sahip olduğumuz çok kıymetli değerler var. Ancak zaman zaman bu değerleri yeterince anlatamıyor, görünür kılamıyor ve hak ettikleri şekilde markalaştıramıyoruz. Bu tür çalışmaların en önemli katkısı da işte bu değerleri görünür kılmak, onları somut bir başarı hikâyesine dönüştürmek ve gelecek nesillere güçlü bir şekilde taşımaktır” dedi.
